به گزارش گروه ترجمۀ خبرگزاری حوزه، کنفرانس بینالمللی «قرآن و علم» به میزبانی گروه مطالعات اسلامی دانشگاه جامعۀ ملیه اسلامیه دهلی نو و با همکاری بنیاد ولایت و دانشگاه شهید بهشتی تهران با موفقیت به کار خود پایان داد. این رویداد علمی طی سه روز، میزبان پژوهشگران، استادان دانشگاه و اندیشمندان حوزه دین و علم از کشورهای مختلف بود.
قرآن؛ منبع هدایت، نه کتاب درسی علوم تجربی
آیین اختتامیه این کنفرانس با ریاست حجتالاسلام والمسلمین عبدالمجید حکیمالهی، نماینده ولیفقیه در هند، برگزار شد. وی در سخنرانی خود با بیان اینکه قرآن کریم کتاب درسی فیزیک، شیمی، نجوم یا زیستشناسی نیست، اظهار داشت: قرآن منبعی آفاقی برای علم، اخلاق و هدایت انسان است که به پژوهشهای علمی جهت صحیح و به زندگی انسانی هدفی متعالی میبخشد.
نماینده ولی فقیه افزود: قرآن اصول و ارزشهایی را ارائه میدهد که جستوجوی علمی را با مسئولیت اخلاقی پیوند میزند و علم را در خدمت خیر عمومی و سعادت بشری قرار میدهد.
تبیین اهداف علمی کنفرانس
حجتالاسلام والمسلمین حکیمالهی هدف اصلی این کنفرانس را ایجاد پیوندی معنادار میان قرآن و علم، کشف افقهای نوین فکری و تقویت گفتوگوهای علمی دانست که میتواند زمینهساز پرورش نسل جدیدی از پژوهشگران و دانشمندان متعهد باشد.
ضرورت توازن میان ایمان و عقل
در ادامه، پروفسور اقتدار محمد خان، مدیر کنفرانس و رئیس دانشکده علوم انسانی و زبانها، با تأکید بر جامعیت قرآن کریم گفت: قرآن منشوری اخلاقی و فکری است که به تحقیق انسانی معنا، جهت و هدف میبخشد. وی تصریح کرد که نفی علم به نام دین، همانقدر نادرست است که تفسیر وحی بر اساس نظریههای متغیر علمی.
وی راه صحیح را در توازن، گفتوگوی سازنده و هماهنگی میان ایمان و عقل دانست و افزود: تعامل سنجیده میان دین و علم، میتواند به پیشرفت واقعی بشر منجر شود.
وحدت امت اسلامی بر محور قرآن
دکتر ریحانه سادات رئیسی، دختر شهید آیتالله سید ابراهیم رئیسی و میهمان ویژه این کنفرانس، در سخنانی اظهار داشت: با وجود تفاوتهای زبانی، قومی و جغرافیایی، وحدت امت اسلامی حقیقتی انکارناپذیر است که ریشه در توحید و آموزههای مشترک قرآن کریم دارد.
نقد نگاه مادیگرایانه به زندگی
همچنین پروفسور محمدمهدی اسماعیلی، وزیر پیشین فرهنگ و ارشاد اسلامی ایران و میهمان افتخاری کنفرانس، تأکید کرد: نگرش قرآنی به حیات انسانی، انسان را از اسارت مادیت و تمایلات زودگذر رها ساخته و او را به سوی عدالت، معنویت و مسئولیت اجتماعی رهنمون میسازد. وی افزود: فاصله گرفتن از این نگرش، در حقیقت محرومیت از معنا و سعادت حقیقی است.
ضرورت فهم کاربردی قرآن کریم
در ادامه آیین اختتامیه کنفرانس بینالمللی «قرآن و علم»، میهمانان و سخنرانان برجسته با تبیین ابعاد مختلف آموزههای قرآنی، بر ضرورت فهم عمیق و کاربردی قرآن در زندگی فردی و اجتماعی تأکید کردند.
پروفسور دکتر محمد اسماعیل اکبری، استاد دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی تهران و میهمان افتخاری این کنفرانس، در سخنانی اظهار داشت: قرآنشناسی صرفاً به شناخت واژگان و الفاظ محدود نمیشود، بلکه هدف اصلی، درک پیامهای قرآنی و بهکارگیری عملی آنها در عرصههای مختلف زندگی انسانی است.
قرآن؛ دعوت به تدبر و بصیرت فکری
در ادامه، پروفسور مشیر حسین صدیقی، رئیس پیشین گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه لکهنو، در سخنان خود تأکید کرد: پیام بنیادین قرآن کریم دعوت انسان به تدبر، تفکر و تعمق است؛ پیامی که انسان را به تأمل عمیق در آفرینش و دستیابی به بصیرت فکری و معرفتی فرا میخواند.
بازگشت به قرآن؛ راه برونرفت از فتنههای فکری
همچنین پروفسور محمد فهیم اختر ندوی، رئیس پیشین گروه مطالعات اسلامی دانشگاه ملی اردو مولانا آزاد حیدرآباد هند، با استناد به حدیث نبوی(ص) تصریح کرد: در دوران گسترش فتنهها و آشفتگیهای فکری، تنها راه نجات و هدایت، بازگشت آگاهانه و مسئولانه به قرآن کریم است.
پیوند علم نوین با اخلاق قرآنی
در بخش دیگری از این نشست، دکتر محمد حسین ضیائینیا، از دفتر نمایندگی ولیفقیه در هند، با اشاره به چالشهای فکری جوامع اسلامی گفت: نوسازی فکری در جوامع مسلمان تنها زمانی تحقق مییابد که دستاوردهای علمی معاصر با نگرش قرآنی به علم، عقلانیت و مسئولیت اخلاقی هماهنگ شود.
برگزاری نشستهای علمی و ارائه مقالات تخصصی
شایان ذکر است که در جریان این کنفرانس بینالمللی، بیش از سیزده نشست علمی تخصصی برگزار شد که در آنها بیش از چهل پژوهشگر و مقالهنویس، یافتههای علمی و پژوهشی خود را در حوزههای مرتبط با قرآن و علم ارائه کردند.
سخنان پایانی
در پایان این کنفرانس بینالمللی، سخنرانان با تأکید بر ضرورت استمرار گفتوگوی علمی میان دین و علم، تصریح کردند که قرآن کریم میتواند بهعنوان چارچوبی الهامبخش برای جهتدهی اخلاقی به پژوهشهای علمی و فناوریهای نوین مورد توجه قرار گیرد. آنان بر این باور بودند که بهرهگیری آگاهانه از آموزههای قرآنی، ضمن تقویت عقلانیت و مسئولیتپذیری اخلاقی، زمینهساز پیشرفت علمی همراه با عدالت، معنویت و کرامت انسانی خواهد بود.
شرکتکنندگان همچنین بر لزوم نهادینهسازی این رویکرد در مراکز علمی و دانشگاهی تأکید کرده و خواستار تداوم برگزاری چنین نشستهایی برای تعمیق فهم مشترک میان اندیشمندان دینی و علمی در سطح بینالمللی شدند.
نظر شما